|
آرامگاه
سيّد غلام رسول
موقعيت
جغرافيايى :شهرستان چابهار - بخش مركزى -
بلوار شهيد ريگى
مشخصات
معمارى :
درب ورودى بنا در ضلع غربى قرار دارد آرامگاه در
ضلع غربى حياط واقع شده محراب و طاق نماى ضلع غربى
مقبره داراى تزئينات جالبى است كه با گچ اندوده
شده است. كلمات لااله الالله، يا محمد، يا على و
... و نقاشىهايى از گل در ديوارها جلب توجه
مىكنند.
مقابل آرامگاه صفحه
اى به ارتفاع يك متر و
چهار پله قرار دارد كه بر روى آن مقبره واقع شده
است در قسمت شرقى صفحه آرامگاه يك پيشخوان با سقف
تيرهاى چوبى و حصيرى و چند ستون چوبى است كه با 5
پله به حياط متصل مىشود. پيشخوان قدمت زيادى
ندارد. بر روى ديوار جانبى ورودى آثارى از تزئينات
هندسى به شكل ستاره
هاى هشت گوش ديده
مىشود كه تا بالا امتداد دارند و دو جا شمعى كوچك
در زير اينها قرار دارند. فرم نقاشىها و آثار
داخل نشانگر معمارى عصر صفوى هستند. پلان بنا
بصورت چهار طاقى مربع شكل مىباشد ابتدا به صورت
هشت ضلعى و سپس به دايره تبديل شده و گنبد بر روى
آن قرار گرفته است. ساقه گنبد استوانهاى است سقف
گنبد از درون با گچ سفيد شده و نقاشىهايى بر روى
آن ديده مىشود. طرحهاى ستاره
اى شكل بسيار جلب توجه
مىكنند و به مقدار زيادى يافت مىشوند. بنا
كاملاً يك بناى خاص ايرانى است و از معمارى سلجوقى
الهام گرفته است. ورودى مقبره از ضلع شرقى است
محراب آن در سمت جنوب قرار دارد. مقبره در ميانه
بنا واقع گرديده و بر روى آن يك صندوقچه و بالاى
آن يك حجله چوبين با تزئينات مختلف هندسى قرار
دارد. قبرستان شهر در جانب شرقى بنا قرار دارد، از
نماى بيرونى گنبد سفيد جلب توجه مىكند.
شرح زندگى سيّد
غلام رسول :
در خصوص شرح حال
ايشان روايات مختلفى نقل شده كه به آنها اشاره
مىشود:
نام اصلى ايشان سيد
نامحمد
و مردى صالح بوده که درگذشته
مورد توجه مسلمانان هندى بوده و اين توجه باعث شده
كه بنا در دوره
هاى بعدى تحت تأثير معمارى
هندى قرار گيرد. طبق روايات سيدنامحمد مسلمانى از
هند بوده است و در سفرى به چابهار تصميم داشته كه
يك زن چابهارى اختيار كند. براى تدراك چنين منظورى
مشغول مىشود اما در شب عروسى دچار كسالت مىگردد،
بطورى كه در بستر مرگ مىافتد و چون مورد توجه
مردم بوده در دم مرگ به آنها وصيت مىكند كه پس از
مرگش سوگوارى نكنند و در عوض مدت 10 شبانهروز بر
سر قبرش شادى كنند تا روحش شاد گردد. اين مراسم هر
سال از 15 ذىالقعده به مدت 10 روز برپا مىگردد ،
که درسالهای اخیررونق چندانی ندارد.
درگذشته مراسم به
شرح زیر بوده است: صبح روز اول و دوم حياط آرامگاه
بوسيله زنان جاروزده مىشود و مردها هم با لباسهاى
پاكيزه به فراهم كردن بساط جشن مىپردازند و
هنگامى كه آفتاب طلوع مىكند ساز و دهل مىنوازند،
قوالان پاكستانى، رقصندگان هندى، آواز خوانان سياه
و مهمان نوازان بلوچ به هر طريقى بر اين شادى خدمت
مىكنند و اين مراسم به مدت ده روز در سه نوبت
صبح، عصر و شامگاه اجرا مىشود. زنان مسن به داخل
امام زاده مىروند تا شفاى دردمندان و نيّات
ديگران را بخواهند در حالى كه در اين زمان مردان
در بيرون در محوطه پيشخوان به ساز و دهل مشغول
هستند و چند زن جوان به رقصيدن مىپردازند و زنان
مسن در داخل حرم خود را مىآلايند و به دعا مشغول
مىشوند و شفا مىيابند و پس از ده روز حرم را ترك
مىكنند تا سال ديگر در مراسم جشن عروسى سيد غلام
رسول شركت كنند.
در كتاب فرهنگ
مردم بلوچ نوشته عبدالله ناصرى آمده است: «در مورد
صاحب مزار دو عقيده وجود دارد يكى آنكه معتقدند
اين مزار از آن عارف وارسته و مرد حقى است بنام
سيد عبدالرسول و اين زيارتگاه مردم شيعه چابهار
است و افراد غير شيعه هم از شيعه
هاى اين سرزمين تأسى
مىكنند بعضى ديگر عقيده دارند كه اين مزار يك
لوطى (لودى) است. مطربهاى دوره گرد را لوطى
مىنامند. ولى گويند صاحب اين مقبره در شب
عروسىاش فوت كرده و هر ساله معتقدين به او در
سالروز مرگش كه در روز آخر ماه ذى القعده است به
مدت 7 روز با ساز و دهل و آواز خوانى و رقص و
پايكوبى مىكنند. اين مراسم به دو جهت انجام
مىشود : يكى اينكه لوطى فوت شده چون عمرش را به
مطربى و شاد كردن مردم گذرانده وصيت كرده كه بعد
از مرگش نيز در كنار مزارش رقص و پايكوبى و در
حقيقت مراسم شادى بر پا شود و خواسته است تأثير
وجود خود را در شادمانى مردم بعد از مرگش نيز حفظ
كند. ديگر اينكه اين شخص كه در شب عروسىاش فوت
كرده بسيار محبوب و مورد توجه افراد طايفه
اش بوده و چون عروسى
نافرجامى داشته و حسرت به گور برده است. دوستدارش
هر ساله در سالروز مرگش براى او جشن عروسى
مىگيرند و ياد عروسى او را زنده مىدارند. البته
چون پيروان صاحب مزار شيعه مذهبند در ماه محرم نيز
مراسم سوگوارى و روضه خوانى در اين مقبره بر پا
مىشود».
لازم به توضيح است كه مسلمانان بر حسب دستور
خداوند متعال احترام به افراد همنوع خود را يك امر
لازم مىدانند و حتى احترام به افراد مرده نيز
پذيرفته عام و خاص است. امااينكه عده
اى براى امر ثوابى به
كار ناشايست دست بزنند و از قرآن و سنت پيامبر
سرپيچى كنند جاى تأسف است. عدهاى با نقل روايات
كذب و اتهام به فرزندان پيامبر اعمال خلاف شرع خود
را با وصيت ايشان توجيه مىكنند باور كردنى نيست
كه نه يك امام زاده بلكه يك مسلمان ديگر همچون
وصيتى به اطرافيانش بكند.
از شرح حال اين بنده خدا به جز مختصرى كه نقل شد
اطلاعى در دست نيست و هيچكس از گذشته و سابقه اين
فرد سخن نگفته است به جز معدودى روايات خرافى. لذا
مردم مسلمان براى يافتن حقايق كوشا باشند و از
انجام مراسم خرافی پرهيز نمايند. اتفاقاً در
چندساله اخير با افزايش بينش مردم خودبخود منسوخ
شده است . |
در
برهوت با کلیک روی تصویر بالای هر صفحه ، به صفحه ی اصلی تر
خواهید رفت .